Emisija Popodne sa Tanjom. Emitovno 13.10.2021. Novosadska TV.

Oktobar međunarodni mesec borbe protiv raka dojke. Svake godine u Srbiji od karcinoma dojke oboli oko 4600 a premine oko 1600 žena. O prevenciji, skriningu, metodoma dijagnostike i lečenja raka dojke govorila docent dr Nataša Prvulović Bunović, načelnica Centra za imidžing dijagnostiku, Instituta za onkologiju Vojvodine i konsultatn ordinacije Anđelić za dijagnostiku dojki.

Budite odgovorni prema svom zdravlju, zakažite ultrazvučni pregled dojki u ordinaciji Anđelić –

Pregled dojki u ordinaciji Anđelić, obavlja ekspert sa više decenijskim iskustvom iz oblasti dijagnostike bolesti dojke,

sub. spec. onkologije, specijalista radiologije, doc. dr Nataše Prvulović Bunović.

Zakažite pregled telefonom na sledeće brojeve:

+381 21 301 06 81

+381 62 787 578

E-mail – ordinacija@drandjelic.rs

UZ pregled dojke (ultrazvučni pregled dojki) je jednostavan, bezbolan i visoko senzitivan pregled u otkrivanju promena u dojkama, naravno,  uz uslov da se vrši na savremenom uređaju i da ga izvodi specijalno edukovan radiolog. Pregled traje desetak minuta, nije škodljiv i može se ponavljati više puta. 

Nije neophodna nikakva posebna priprema za izvođenje ultrazvučnog pregleda dojki,a poželjno ga je vršiti u prvoj polovini menstrualnog ciklusa (od 5.do 10.dana). Ukoliko primetite čvor u dojci ili pazuhu, crvenilo i toplotu kože, kao i prilikom povrede ODMAH se javite na pregled.

UZ pregled dojke se preporučuje i u sklopu pripreme za vantelesnu oplodnju.

Šta očekujemo od ultrazvučnog pregleda dojki?

Ultrazvukom se jasno može diferencirati da li je čvor cistične ili mekotkivne strukture. Cistične promene su jasno ograničene kolekcije tečnog sadržaja, dok su mekotkivne promene građene od čvrstog tkiva. Ukoliko se uoči cista, a veličine je 2 i više cm može se jednostavno pod kontrolom ultrazvuka evakuisati njen tečan sadržaj (može se izvršiti  punkcija). Ukoliko je čvor mekotkivne prirode i svih ultrazvučnih karateristika benigne prirode tada se može ultrazvukom pratiti njegova brzina rasta i eventualno izmena strukture u periodima od 6-12 meseci, a ukoliko imamo i najmanji stepen sumnje da čvor može biti zloćudan tada možemo pod kontrolom ultrazvuka uraditi “core biopsiju” – biopsiju debelom iglom i načiniti mamografski pregled.

U izvesnim situacijama neophodno je dobiti informaciju više i tada upućujemo pacijentinje na pregled dojki  pomoću magnetne rezonance.

Kako se vrši ultrazvučni pregled dojki?

Pregled je jednostavn, brz i bez dokazanog štetnog efekta. Potrebno je skinuti odeću i leći na krevet za pregled. Prema potrebi pacijentinja se može staviti u bočni ili polubočni položaj sa podignutim rukama iznad glave. Ujedno dok se pregledaju dojke obavezno se pregledaju i obe pazušne jame. Ukoliko se detektuje sumnjiva promena tada se u sklopu pregleda vrši i ultrazvučni pregled loko-regionalnih limfnih čvorova vrata i predela iznad i ispod ključne kosti.

Koliko često se vrši pregled?

Standardno se pregled vrši na godinu dana, a ukoliko se vrši i mamografski pregled tada ultrazvuk može biti dopunski način pregleda ukoliko je to potrebno. Za gospođe koje rade skrining naizmenično pregledamo dojke mamografski i ultrazvukom, na godinu dana. Ukoliko se uoče promene dobroćudnih odlika ultrazvuk se može vršiti na godinu dana, ali i na 6 meseci ukoliko za to postoji razlog. Kada se dijagnostikuju promene zloćudnih odlika tada se pod kontrolom ultrazvuka može uraditi njihova biopsija , dobijen uzorak tkiva se šalje na patohistološku analizu kojom se postavlja definitivna dijagnoza.

Kada započeti sa ultrazvučnim pregledom dojki?

Ne postoji jasna granica kada je neophodno započeti sa pregledima dojki. Savetujemo da se vri redovno , godišnje od navršene 25.godine života bez obzira da li imate ili nemate tegoba sa dojkama. Savetuje se ultrazvučni pregled dojki pre započinjanja hormonske terapije  bilo u sklopu lečenja, uvođenja kontracepcije ili u okviru pripreme za vantelesnu oplodnju. Preglede, u slučaju duže hormonske terapije možete vršiti i na 6 meseci, obzirom da nema dokazanih štetnih efekata, a od pregleda možete imati koristi.

Kada se pojave tegobe-bolne i osetljive dojke, kada se primeti čvor u dojci ili pazuhu ili uočite bilo kakvu promenu kože , njenog izgleda ili boje nemojte čekati nego se javite na pregled ODMAH. U tim situacijama će se nakon ultrazvučnog uraditi i mamografski pregled ukoliko postoji razlog.

Pacijentkinje lečene od karcinoma dojke prvih 10 godina od operacije vrše redovne , godišnje preglede dojki mamografski, a ukoliko potreba indikuje se i ultrazvučni pregled zavisno od veličine i strukture njihovih dojki.

NAKON ULTRAZVUČNOG PREGLEDA DOJKI DOBIĆETE JASNU PREPORUKU OD RADIOLOGA KADA TREBA URADITI NAREDNI PREGLED I KOJOM METODOM

ŠTA JE KARCINOM DOJKE I KOLIKO SE ČESTO JAVLJA?

Zašto pregledati dojke: Karcinom dojke je najčeći zloćudni tumor i vodeći urok smrti od karcinoma u razvijenim i srednje razvijenim zemljama. U Srbiji godišnje oboli oko 4000 žena, prema Registru za rak IO Vojvodine i Institut za zaštitu zdravlja-Batut, standardizovana stopa incidence je 56/100.000. Učestalost javljanja je slična kao i u zemljama Južne-Jugoistočne Evrope, odnosno kao i u zemljama u okruženju. U visoko rezvijenim zemljama, u Americi i Zapadnoj Evropi, ova bolest se češće javlja nego kod nas. Standardizovana stopa incidence iznosi 95/100.000, ali se u tim zemljama, bolest detektuje značajno ranije, u ranim stadijumima kada su šanse za izlečenje velike. U našoj populaciji prosečno vreme obolevanja od karcinoma dojke je 55.godina života, a ono što nas brine je velika učestalost bolesti među mlađim ženama, koje češće obolevaju u odnosu na razvijene zemlje. Oko 1/3 žena sa karcinomom dojke u Srbiji je mlađa od 50 godina i kod manje od 40% obolelih bolest se otkije u ranom stadijumu. Čak oko 10% naših žena ima udaljene metastaze u vreme postavljnaja dijagnoze. Godišnje u Srbiji umre oko 1300 žena od ove bolesti.

KOJI SU NAJVAŽNIJI FAKTORI KOJI UZROKUJU NASTANAK KARCINOMA DOJKE?

Faktori rizika predstavljaju osobine, zbivanje ili navike pojedinca, grupe ili zajednice koje povećavaju pojavu obolenja. Faktore rizika možemo podeliti u 4 grupe: 1. Nepromenljivi faktori: pol, godine života, nasleđe, porodična istorija, lična istorija karcionoma dojke, dug period menstrualnog ciklusa, prethodne operacije nekih benignih promena u dojkama, zračenje grudnog koša u vreme rasta i razvoja dojki, rasna i etnička pripadnost, izrazito gusto-žlezdano tkivo dojke. 2. Faktori vezani za životni stil-promenljivi faktori : rađanje, dojenje, hormonska terapija, gojaznost, konzumacija alkohol i fizička neaktivnost. 3. Faktori koji nisu dovoljno razjašnjeni: vrsta ishrane odnosno unos vitamina i pušenje 4. Kontraverzni faktori ili laički faktori za koje medicina nema dokaze: česti pobačaji, noćni ili smenski rad, upotreba dezodoransa, nenošenje grudnaka, ugradnja implantata.

KAKO SE KARCINOM DOJKE NAJČEŠĆE PRIKAZUJE? KAKO GA PREPOZNATI?

Najčešće se prikazuje kao čvrst/tvrd nepokretan i bezbolan čvor. Može se manifestovati pojavom zadebljanja ili crvenilom kože dojke, pojavom iscedka iz bradavce ili uvlačenjem i deformitetom bradavice. Obolela dojka može izmeniti oblik i veličinu. Ponekad se u samoj dojci ne mora manifestovati problem primeti, ali se može primetiti uvećan i bezbolan limfni čvor u pazušnoj jami. U našoj populaciji svega 2% detektovanih tumora je u vreme postavljanja dijagnoze malo, suptilno, patohistološki u početnom stadijumu. Većina žena u Srbiji se javi lekaru kada je bolest u 2. stadijumu (T2), kada je tumor veličine 2. i više santimetara.

DRAGE DAME NEMOJTE ČEKATI DA PRIMETITE BILO KAKVU PROMENU U DOJKAMA DA SE OBRATITE LEKARU. VRŠITE REDOVNE GODIŠNJE ILI DVOGODIŠNJE KLINIČKE PREGLEDE DOJKI KOD SVOG LEKARA/GINEKOLOGA ILI HIRURGA-ONKOLOGA , KAO I ULTRAZVUČNE I MAMOGRAFSKE PREGLEDE KOD RADIOLOGA. OVIM PREGLEDIMA SE NE MOŽE SPREČITI POJAVA TUMORA ALI SE ON MOŽE UOČITI DOK JE MALI, U PRVOM, POČETNOM- INVAZIVNOM ILI ŠTO JE MNOGO BOLJE PREINVAZIVNOM (IN SITU) STADIJUMU, KADA SU ŠANSE ZA IZLEČENJE VELIKE. NAKON ULTRAZVUČNOG PREGLEDA DOJKI DOBIĆETE JASNU PREPORUKU OD RADIOLOGA KADA TREBA URADITI NAREDNI PREGLED I KOJOM METODOM.